„Omnibus” czyli więcej praw konsumentów

Aktualnie trwają prace legislacyjne nad wdrożeniem w Polsce przepisów dyrektywy UE 2019/2161 w sprawie lepszego egzekwowania i unowocześnienia unijnych przepisów dotyczących ochrony konsumenta. Tym samym, przedsiębiorcy prowadzący obrót konsumencki powinni przygotować się na kolejne zmiany.

Projekt nowych przepisów przewiduje w szczególności:

Wprowadzenie pojęcia umów „opłaconych” danymi osobowymi usługobiorcy (konsumenta)

W przypadku tego rodzaju umów, przewiduje się stosowanie przepisów ustawy o prawach konsumenta, na takich samych zasadach jak umowy odpłatne. W razie odstąpienia przez konsumenta od umowy, przedsiębiorca będzie mógł uniemożliwić konsumentowi dalsze korzystanie z treści lub usług cyfrowych, w szczególności poprzez zablokowanie konta użytkownika. Konsument ma mieć natomiast prawo zażądać od przedsiębiorcy udostępniania mu treści dostarczonych lub wytworzonych przez konsumenta w trakcie korzystania z treści lub usług cyfrowych dostarczonych przez przedsiębiorcę.

Wprowadzenie pojęcia „plasowania” ofert i nowych obowiązków informacyjnych

Przez „plasowanie” ofert projektowane przepisy nakazują rozumieć przyznawanie określonej widoczności produktom lub wagi wynikom wyszukiwania przez przedsiębiorców udostępniających funkcję wyszukiwania internetowego. Dostawcy internetowych platform handlowych, którzy umożliwiają konsumentom wyszukiwanie towarów lub usług oferowanych przez przedsiębiorców bądź innych konsumentów będą zobowiązani informować konsumentów o głównych parametrach determinujących wyniki wyszukiwania.

Podział obowiązków pomiędzy sprzedawcą, a dostawcą internetowej platformy handlowej

W przypadku, gdy obowiązki wobec konsumentów są dzielone między dostawcę internetowej platformy handlowej a podmiot oferujący towary, usługi lub treści cyfrowe za pośrednictwem tej platformy, wówczas na dostawcy internetowej platformy handlowej ciążyć ma obowiązek poinformowania konsumenta o takim podziale obowiązków. Przykładowo, dostawca platformy handlowej może być odpowiedzialny za dostarczenie towaru, a osoba trzecia będzie odpowiedzialna za zgodność towaru z umową.

Informacja o indywidualnym dostosowaniu ceny

Przedsiębiorcy będą musieli informować konsumentów o indywidualnym dostosowaniu ceny w oparciu o zautomatyzowane podejmowanie decyzji, jeżeli stosują takie rozwiązanie. Przedsiębiorcy mogą indywidualnie dostosowywać cenę dla konkretnych konsumentów lub konkretnych kategorii konsumentów w oparciu o zautomatyzowane podejmowanie decyzji i profilowanie zachowań konsumentów (pozwalające przedsiębiorcom ocenić siłę nabywczą konsumentów). Konsumenci w takim przypadku powinni jednak otrzymać stosowną informację, gdy zaproponowana im cena została indywidualnie dostosowana w sposób automatyczny.

Uznanie za nieuczciwą praktykę rynkową wprowadzania na rynek towaru jako identycznego, gdy różni się składem lub właściwościami

Projektowane przepisy nakazują uznawać za wprowadzające w błąd (a co za tym idzie niedozwolone) działania polegające na wprowadzeniu towaru na rynek w jednym państwie członkowskim jako identycznego z towarem wprowadzonym na rynki w innych państwach członkowskich, w sytuacji gdy towar ten w sposób istotny różni się składem lub właściwościami.

Uzupełnia się czarną listę nieuczciwych praktyk rynkowych, m.in. o sytuacje:

  • podawania wyników wyszukiwania bez ujawnienia płatnej reklamy lub płatności dokonanej specjalnie w celu uzyskania wyższego plasowania produktów w ramach wyników wyszukiwania
  • posługiwanie się opiniami konsumentów o produktach, które wskazują, że zostały zamieszczone przez konsumentów, którzy używali danego produktu lub go nabyli, bez podjęcia odpowiednich kroków w celu sprawdzenia, czy opinie te pochodzą faktycznie od tych konsumentów,
  • zamieszczanie / zlecanie zamieszczania innej osobie nieprawdziwych opinii lub rekomendacji konsumentów, albo zniekształcanie lub zlecanie innej osobie zniekształcania opinii lub rekomendacji konsumentów, w celu promowania produktów.

Doprecyzowanie sposobu uwidaczniania cen w przypadku zastosowania obniżek

W przypadku obniżenia ceny towaru lub usługi, ma zostać wprowadzony obowiązek podania obok obniżonej ceny również informacji o najniższej cenie tego towaru lub usługi w okresie 30 dni przed obniżką. Zasady te mają mieć zastosowanie również w reklamach, w których przedsiębiorca podaje cenę reklamowanego towaru lub usługi.

Nowe przepisy mają wejść w życie trzy miesiące po ogłoszeniu ustawy w Dzienniku Ustaw. Przepisy dyrektywy UE 2019/2161, która ma zostać wprowadzona przez aktualnie procedowane projekt ustawy, przewidują dzień 28 maja 2022 r. jako datą rozpoczęcia je obowiązywania w państwach członkowskich UE (w tym w Polsce).

W przypadku pytań, zachęcamy do kontaktu.

Informacje zawarte w niniejszej publikacji mają charakter ogólny i nie dotyczą sytuacji konkretnej firmy. Ze względu na szybkość zmian zachodzących w polskim prawodawstwie prosimy o upewnienie się w dniu zapoznania się z niniejszą publikacją, czy informacje w niej zawarte są wciąż aktualne. Przed podjęciem konkretnych decyzji proponujemy skonsultowanie ich z naszymi doradcami.